Sociale Verzekeringen

Goed, dat men sociaal verzekerd is, voor het geval ‘het zover is’. Helaas zijn er in Spanje nog veel burgers, voornamelijk buitenlandse residenten, die niet sociaal verzekerd zijn.
Hier kunt u lezen, wat u moet doen, zodat ook u, gebruik kunt maken van de Sociale Voorzieningen van de Spaanse Staat.

Het Spaanse systeem van Sociale Verzekering is, net als in veel andere Europese landen, opgebouwd uit: Ziekenfonds, Werkloosheidsvoorzieningen en Pensioenvoorzieningen.

Iedere werknemer wordt automatisch aangemeld bij de ‘Seguridad Social’. Hebt u tot op heden nog geen baan gehad, dan zal uw werkgever u een aanmeldingsbevestiging, die door de Seguridad Social is afgestempeld, moeten overhandigen. Op deze ‘Afiliacion a la Seguridad Social’ staat uw lidmaatschapsnummer, dat met het cijfercombinatie 35 begint (postcode van de provincie Las Palmas) en in totaal uit 12 cijfers bestaat.

Weet u niet zeker of uw werkgever u bij voor de Sociale Verzekeringen heeft aangemeld, vraagt u dit dan na bij de ‘Tesorería General de la Seguridad Social’ in Las Palmas de Gran Canaria. Hier vraagt u om een verslag van uw arbeidsverleden ‘Informe de Vida Laboral‘. Hierin staan uw persoonlijke gegevens en al uw arbeidsverhoudingen.

Ziekenfonds:
De ziekenfondsvoorzieningen in Spanje lijken op de voorzieningen in Nederland. Wat niet vergoed wordt, zijn, bijvoorbeeld, een kunstgebit, schoonheidoperaties op grond van ‘reconstructie’ en medisch niet noodzakelijke behandelingen, zoals massages enz. Vaak zijn de door de arts voorgeschreven medicijnen tegen een gereduceerde prijs, maar niet kosteloos, bij de apotheek te verkrijgen. Bij speciale medicijnen kan dit een flinke bres slaan in de huishoudportemonnee.

Zwangerschapsvoorzieningen, preventieve inentingen en de algemene preventiemaatregelen zijn in Spanje goed georganiseerd.

Met uw aanmeldingsformulier kunt u zich meteen in het gemeentelijke gezondheidscentrum ‘Centro de Salud’ laten behandelen. In dringende gevallen of bij ongevallen wordt u bij de spoedopname ‘emergencias’ meteen en uitgebreid behandeld. Ook krijgt u een ziekmelding voor uw werkgever uitgereikt. Maar denkt u niet, dat daarmee de ‘kater’ of de ‘griepvakantie’ gedekt is. Deze ziekmeldingen worden slechts bij werkelijke arbeidsongeschiktheid afgegeven. Dus voor ’simulanten’ bestaat er weinig of geen kans op ziekteverlof.

U wordt echter alleen in de afdeling ‘emergencias‘ meteen en uitgebreid behandeld. Voor de vele andere kleine pijntjes, of het nu de beroemde blindedarm is of die pijnlijke heup, zult u toch een afspraak moeten maken met uw huisarts. Omdat het Spaanse gezondheidssysteem geen vrije artsenkeuze kent, krijgt u de naam van uw huisarts en die van het betreffende gezondheidscentrum tegelijkertijd met de ‘creditcard’ (‘tarjeta sanitaria’‘) van het ziekenfonds toegestuurd.

Draagt u deze kaart altijd bij u, in noodgevallen is deze kaart gelding in alle Spaanse gezondheidscentra. U kunt, onder overlegging van uw kaart, een afspraak voor een consult maken bij de receptie van het gezondheidscentrum. Uw huisarts zal u dan uitsluitend onderzoeken en indien nodig doorverwijzen naar een specialist, die u verder zal gaan behandelen. Vaak is de wachttijd wekenlang. In het bijzonder voor het afspreken van een consult bij tandartsen, gynaecologen en kinderartsen kan dit onaangenaam zijn. Ook afspraken voor operaties, die in het werkelijk moderne, uitstekende uitgeruste eilandziekenhuis ‘Hospital Insular‘, dat ook ter beschikking staat voor de Zuidelijke gemeenten van Gran Canaria, uitgevoerd moeten worden kunnen soms weken- of maandenlang duren.

Deze paradox doet zich voor op de Canarische Eilanden. Hier heeft men de modernste ziekenhuizen van Europa, maar er zijn geen artsen in de operatiezalen! Zolang u niet onderaan op een wachtlijst wordt u hier uitstekend verzorgd. Meerdere bekenden van de schrijver van dit artikel zijn in Las Palmas de Gran Canaria weer helemaal ‘opgelapt’, hoewel er geen hoop op overleven bestond. ‘Chapeau’, voor deze prestaties!

Een goede tip die u veel tijd bespaart is, om u altijd bij de spoedopname ‘Emergencias’ te melden; ‘omdat u verschrikkelijk veel pijn heeft’ en dat u overigens geen Spaans verstaat. Dit helpt écht!

Voor het overige helpt alleen het afsluiten van een particuliere verzekering. Op de Canarische Eilanden zijn de tarieven voor particuliere ziektekostenverzekeringen gunstig; hiervoor kunt u terecht bij uw gestor.

Werkloosheidsvoorzieningen:
Door uw aanmelding bij de Seguridad Social bent u tegelijkertijd ook verzekerd tegen werkloosheid. Aanspraak op een werkeloosheidsuitkering ‘paro’ bestaat pas wanneer u een jaar in Spanje gewerkt heeft, waarbij het niet uitmaakt wanneer of waar dit geweest is. Uw arbeidstijden zijn in het ‘Informe de Vida Laboral geregistreerd. Voor een getailleerde uiteenzetting van deze voorziening kunt u terecht in onze rubriek ‘legaal’ onder de hoofdstukken: arbeidscontract en werkeloosheidsvoorziening.

Pensioenvoorzieningen:
Met betrekking tot pensioenverzekering moet u zich toch eens afvragen, ‘k rijg ik eigenlijk wel een pensioenuitkering?

Wat wij met zekerheid kunnen beantwoorden is, dat u na 15 jaar werken in Spanje recht heft op een pensioenuitkering. Ook de pensioenaanspraken uit Nederland en België vervallen niet en worden, ook als u in Spanje woont, aan u uitbetaald.

Dus geen angst: Als er pensioenaanspraken bestaan, dan krijgt u die ook uitgekeerd. Hoeveel en vanaf welke leeftijd, dat staat te bezien in de toekomst. Alleen zij die al een pensioenuitkering krijgen uitbetaald weten, dat ze elke maand trouw hun geld ontvangen.

Voor het overige willen wij, om begrijpelijke reden en in het kader van dit artikel, over het onderwerp pensioenvoorzieningen niet veel kwijt.

Mocht u geen werknemer zijn, maar zelfstandige ‘autonomo’, dan moet u zich ook bij de Seguridad Social aanmelden, tenminste voor het ziekenfonds en de pensioenverrekening. U, als zelfstandige, kunt zich vrijwillig verzekeren voor een werkloosheidsvoorziening, maar u krijgt pas na 3 jaar recht hierop. Voor het overige gelden voor zelfstandigen dezelfde rechten en plichten die een werknemer heeft.